dinsdag 29 september 2009

Glans eraf?

Ja, je leest het goed. Ik vraag me af of de glans eraf is. Het valt me de laatste tijd hoe langer hoe vaker op dat er veel vuil langs de kant van de weg ligt, gebroken glas, etc. Laatst zag ik iemand met een halfvolle (of half lege, afhankelijk van je kijk op het leven) fles sterke drank in zijn hand liep. Bij het oversteken zijn er hoe langer hoe vaker auto's die niet voor je stoppen als je maar naar de overkant kijkt, al dan niet met zebra. Een vrouw uit de vrouwengroep vertelde me dat ze in haar eerste baan uitgebuit werd. Dat bij andere banen haar verteld werd dat ze minder zou verdienen dan een Noor omdat, kort gezegd, ze buitenlander was.

Nu weet ik wel dat Noorwegen niet het beloofde land is en dat Noren gewone mensen zijn, net als Nederlanders en andere buitenlanders. Maar toch, gevoelsmatig, had ik het idee dat Noren hoffelijke mensen waren, eerlijk, recht door zee, en tegen pesten. En als je dan merkt dat ze inderdaad gewone mensen zijn valt dat tegen, hoewel je verstand je verteld dat daar geen reden voor is.

Waar het op neer komt, is dat het gewoon begint te worden. We beginnen gewend te raken aan Noorwegen, waardoor de variaties die je eerst niet zag omdat alles nieuw was, nu wel op beginnen te vallen. We zijn zo gewend dat het schoon is, dat het vuil zichtbaar wordt. Die man met de fles sterke drank had hem van de straat gevist. Volgens mij om hem op te ruimen, volgens Martijn om hem thuis leeg te drinken. Het moeilijk aan een baan komen, geldt ook voor Noren die in het buitenland hun opleiding gevolgd hebben en niet alleen voor buitenlanders (inside information). Wat dat betreft heeft Martijn het geweldig gedaan door meteen een baan op zijn niveau te vinden. De meeste immigrantenmannen hier beginnen in een visfabriek en de vrouwen op een barnehage of als schoonmaakster. Het feit dat het gewoon begint te worden, zorgt er ook voor dat ik het moeilijker vind om de rubriek "opgevallen" te blijven vullen.

Waar het verder op neer komt, is dat ik de volgende fase binnen een emigratie-traject bereikt heb. Zie http://www.norsk.nl/bewustemigreren.htm voor een compleet verhaal over wat er op je af komt als je emigreert.

Maar de plannen voor deze week: vrouwengroep op maandag, Noorse les op dinsdag, Noorse literatuurles op woensdag, lunch en klimafspraak op donderdag, twee dagen vrijwilligerswerk bij ordkallotten, een literair festival, op vrijdag en zaterdag. Naast het huishouden en dat soort zaken. We vermaken ons wel.

Zoals de Noren zelf zeggen: je weet dat je te lang in Noorwegen geweest bent als
-je begint te geloven dat als Noorwegen niet bestond, de wereld snel ten onder zou gaan
- je alleen je eigen drinken koopt bij de bar, zelfs als je met een groep bent.
- je niet verbaasd bent als de persoon voor je de deur niet voor je openhoudt
- je denkt dat er geen slecht weer bestaat, alleen maar slechte kleding
- je meestal om 11 uur luncht en je avondeten om 3 uur hebt.
- je vis op 5 verschillende manieren kan bereiden zonder hem te koken.
- je al je vrije tijd buiten doorbrengt, ongeacht het weer
- je je netjes aankleedt voor sociale gebeurtenissen en alledaags gekleed gaat voor werk.
- wanneer een vreemdeling op straat naar je glimlacht, je denkt dat hij dronken is, gek is, Amerikaan is of alle drie de mogelijkheden tegelijk.

groetjes,
Liesbeth

maandag 28 september 2009

Het weer

Martijn en Romke hebben weer eens het halve Polarinstitutt getroffen in de hutten die ze aandeden. Het blijft zo een klein wereldje. Het wereldje was boven zelfs zo klein dat ze door de sneeuw die viel niet al te veel meer konden zien. Dat was ook een van de redenen om alle hutten die ze tegenkwamen maar aan te doen. Even opwarmen en drogen.

Die sneeuw daarboven kunnen we vanuit ons huis goed zien liggen. De hele week al zien we elke ochtend dat de sneeuwgrens iets naar beneden is gezakt, om 's avonds te constateren dat hij weer gestegen is. Jitske had nog de goede opmerking dat hij dat toch wel zou doen. Hij zou zakken tot hij in Tromsø was, en dan zou de sneeuw weer stijgen.

De ganzen hebben ook door dat het serieuzer begint te worden. Ze vlogen vanochtend in grote getale over ons huis richting zuiden. Niet alleen de ganzen, ook Martijn heeft het door. Na een opmerking van mij over wanten, mutsen, sjaals, heeft hij daar toch maar wat van meegenomen toen hij ging wandelen. Toen hij terug kwam, mocht ik zelfs thermo-ondergoed gaan kopen. Dus ik stop nu om naar de soppel te gaan om te zien wat die allemaal hebben.

groetjes,
Liesbeth

zondag 27 september 2009

klær og bærplukking

Oftewel, kleren en bessenplukken. (Ik moet toch iets doen aan jullie Noorse opvoeding ;-)

Nu het weer wat slechter wordt, dat wil zeggen wat meer regen en wat kouder, valt het op dat alle kleine kinderen bijzonder functioneel gekleed gaan. Wanten, dunne muts waar een dikkere overheen kan, regenlaarzen, regenbroek, regenjas. En dan natuurlijk lekker in de plassen stampen, zonder dat de ouders/creche vindt dat dat niet kan omdat ze dan nat/koud/vies etc. worden. Ik begin nu te snappen waarom de hut waar we een keer met Jitske en Romke naar binnen vluchten na 3 dagen in de tent weggehageld/regend/sneeuwd te zijn ons na een jaar nog herkenden. Onze kinderen waren totaal niet gekleed op het weer, volgens Noorse begrippen dan. Wij vonden dat we uitstekend ons best hadden gedaan.

Ook vandaag voor het bessenplukken, werden wij buitenlandse vrouwen goed geinstrueerd wat we nodig hadden om de dag door te komen. Namenlijk wanten, muts, warm drinken, iets te eten, regenkleding en laarzen. En we werden gecontroleerd bij aankomst en er waren reservespullen voor diegenen onder ons die het niet begrepen hadden, eigenwijs waren of wat dan ook. Dat controleren gebeurde bij mij ook toen ik op sopptur was.

Bij het bessenplukken heb je ook speciale spullen, trouwens, net als bij het paddestoelenplukken. Bij het paddestoelenplukken heb je je paddenstoelenmand en je mes, bij het bessenplukken heb je een afsluitbare emmer en een bessenplukker. Dat laatste is een soort hark/vork met daarachter een bakje om alles wat je van de struiken ritst in op te vangen. Erg handig, je plukt veel sneller een 10-liter emmer vol. Maar je krijgt ook veel meer werk achteraf omdat alle rotte bessen, blaadjes, takjes etc. er nog uitgevist moeten worden. Bovendien krijg je alle bessen door elkaar. Als je ze apart wilt hebben omdat je de verschillen goed wilt proeven bv. of omdat je een speciale taart wilt maken is met de hand plukken toch handiger. Alleen moet je dan vingerloze handschoenen hebben of koude handen hebben.

Het fijne van een groep nieuwkomers met begeleiders, is dat het makkelijker is om inlichten te krijgen over van alles en nog wat. We zijn op zoek naar ski's omdat Jitske op skitur gaat met school en het ons sowieso handig lijkt om ze te hebben van het winter. De fretex (een soort 2e handswinkel voor het goede doel) had ze niet. De 2e handsmarkt van de Remiks is alleen elke eerste zaterdag van de maand in het centrum. Maar ze schijnen ook elke dag bij het bedrijf zelf een tent te hebben met van alles en nog wat. En er werd me verzekerd dat er ook ski's waren. De begeleiders waren gelukkig Noor genoeg om te kunnen vertellen waar je op moest letten als je ski's kocht. Ga je langlaufen dan moeten de ski's smal zijn, wat langer zijn dan je zelf bent (tot je pols als je je arm boven je hoofd uitstrekt) en de skistokken moeten tot in je oksels komen. Dus ik ga morgenochten naar de soppel om ski's te zoeken.

Martijn en Romke zijn gisteren op huttetocht vertrokken. Ze hebben de sleutel meegenomen van de DNT en deze keer hebben ze ook aan eten gedacht. Ik ben benieuwd of ze het koud gehad hebben, want de laatste twee nachten heeft het in de bergen weer gesneeuwd.

vrijdag 25 september 2009

Aanvulling webcam

Met de webcam uit het vorige berichtje kun je ook precies mijn werk bekijken, dat ligt naast het Polaria. Kies dus POLARIA, dat zijn die vijf witte omgevallen dominostenen.

Het gebouw dat ernaast staat, haaks op het water, is Polarmiljøsenteret, waar onder andere het NP gevestigd is. Mijn kamer zit aan de achterkant, ik kijk uit over de lage lange witte gebouwen. Ik kan dus net niet live vanuit mijn raam naar de hele wereld zwaaien :-)

Als je trouwens CENTRUM kiest, zie je links een groot rood gebouw. Dat is de Kongsbakkenschool, waar Liesbeth literatuurles volgt. Ga je vandaar ongeveer 1 beeldbreedte naar links, dan kom je bij het Alfheimstadion. Net rechts daarvan staat ons huis, maar niet zichtbaar, want achter de bomen van de overbuurman...

Martijn

woensdag 23 september 2009

Live naar Tromsø kijken

Hoi,

Als ik uit het raam kijk, zie ik aan de overkant van het dal fjellheisen, letterlijk de berglift. Boven aangekomen is er een groot terras met prachtig uitzicht over de stad.

Wat leuk is, is dat er ook en webcam hangt. Op zicht niet heel bijzonder, dat zie je vaker. Maar deze webcam kun je zelf bedienen. Je kan een aantal voor-ingestelde plaatsen bekijken zoals de aanlegplaats van de hurtigruten (de veerboot). Handig om te kijken of je de aardappels al op moet zetten als je geliefde met de boot komt :-). Maar je kan zelf ook naar links en rechts, onder en boven kijken en in- en uitzoomen, en een fotootje maken. Echt super leuk!

http://www.fjellheisen.no/?side=webkamera

Veel plezier
Martijn

Naar de tandarts

Vandaag ben ik naar de tandarts geweest.

Vrijdag begon er opeens een kies op te spelen. Flinke pijn, zomaar opeens. Na een half uurtje zakte het weer. Het zal wel, dacht ik toen. Maar met enige regelmaat kwam de pijn weer terug. Na een dag of twee had ik door dat warm, koud en eten/drinken allemaal redenen voor een minder fijn half uurtje pijn waren. Iedere keer als ik buiten was (en zó koud is het echt nog niet) was het mis. Dronk ik een kop thee daarna (lekker warm), idem. Eergisteren werd de pijn zo erg, dat er wat moest gaan gebeuren. Dit ging niet vanzelf weer over na een paar dagen....

Liesbeth heeft de tandarts gebeld. Die zit 100 meter van m'n werk, dus ik kon gelijk langslopen om een afspraak te maken. Op 30 oktober hadden ze wel een gaatje. Toen ik vertelde dat ik dat wel erg lang vond, hadden ze opeens door dat ik echt pijn had. Blijkbaar niet duidelijk genoeg verteld in het Noors... Vanmorgen om 11 uur kon toen gelukkig óók. Met een fotootje en wat koude lucht (auw-auw-auw) was de oorzaak snel gelokaliseerd: een zenuw onder een grote vulling rechtsboven die was gaan ontsteken. Verdoven, openboren, nog een foto, zenuw schoonmaken en een noodvulling.

Over drie weken moet ik terugkomen voor de definitieve behandeling. Wortelkanaalbehandeling? Zo goed is m'n Noors nou ook weer niet...

Na afloop krijg ik een recept mee voor Ibuprofen, en dat was nodig ook nadat de verdoving uitgewerkt was... na een half uurtje sidderen begint het spul te werken, en kan ik me weer op m'n werk concentreren. Daarna gelukkig geen pijn meer...

Hier krijg je niet na een maand of zo eens een rekening thuis. Nee, of je na afloop gelijk even wilt pinnen. Ik ben niet meer verzekerd sinds we in Noorwegen wonen; slechte timing dus van die kies; de tandarts is hier een dure grap...

Martijn

Bildeling



Maandag ben ik naar een bijeenkomst van Grønn Hverdag geweest. Zeg maar de Noorse milieubeweging. Die zijn bezig om te kijken of ze in Tromsø een systeem van bildeling op kunnen zetten. In Nederland hebben we Greenwheels; in de grote steden in Noorwegen en Zweden doen ze aan bildeling (bil is auto, en nee, de auto wordt niet in tweeen gedeeld, maar gedeeld met anderen). Alleen Tromsø was daar nog net te klein voor. Nu is er dus een initiatief om ook hier zoiets op te zetten. De pr-meneer van bilding Oslo kwam e.e.a. toelichten, en inventariseren hoeveel belangstelling er hier is.
Belangstelling was er genoeg: er waren iets van 18 mensen die mee wilden doen, plus wat er maandagavond niet kon maar wel belangstelling heeft... 20-30 personen zijn genoeg om het systeem levensvatbaar te maken. Maar voor het zover is, zijn we wel een paar maanden verder...

Uiteraard was ook de pers ter plaatse, en sta ook ik nu eindelijk in de krant. Let op m'n nieuwe Noorse trui, zaterdag door Liesbeth feilloos uit een stapel truien gered :-) Ik ben gisteren en vandaag diverse keren aangeschoten, dat ik in de krant gezien was. Zo duidelijk sta ik toch niet op de foto? Maar ja, Tromsø is klein, hé?



Opvallende verschillen met Greenwheels:
- greenwheels concureert niet met gewone autoverhuurders: meer dan 24 uur huren is in Nederland heel erg duur; in Noorwegen wordt bildeling óók gebruikt om een paar weken een auto te huren,
- in Nederland betaal je borg, hier moet je een aandeel kopen (á 5000 kronen) om mee te mogen doen,
- hier maken ook bedrijven gebruik van bildeling.


Martijn